اخرین آپدیت در شهریور 28, 1405 توسط حمید رضا گیلانی
تولید برنج فرآیندی پیچیده و طولانی است که تنها به مرحله برداشت در شالیزار محدود نمیشود؛ در واقع، زنجیرهای از مراحل پس از برداشت شامل حملونقل، خشککردن، انبارداری و در نهایت فرآوری در کارخانههای شالیکوبی، کیفیت نهایی محصول را تعیین میکنند. هرگونه غفلت در این مراحل میتواند بخش قابلتوجهی از دسترنج کشاورزان را به ضایعات تبدیل کرده و خسارتهای اقتصادی جبرانناپذیری به اقتصاد خانوار و امنیت غذایی کشور وارد کند.
تاثیر شالیکوبی بر میزان ضایعات برنج و کاهش بهرهوری
شالیکوبیها نقشی تعیینکننده در سرنوشت محصول ایفا میکنند. شلتوک پس از انتقال به کارخانه باید فرآیندهایی نظیر خشککردن، پوستگیری و سفید کردن را پشت سر بگذارد. استفاده از تجهیزات قدیمی و فرسوده در بسیاری از واحدهای فرآوری، نرخ شکستگی دانهها را بهشدت افزایش داده و حجم قابلتوجهی از محصول سالم را به نیمدانه یا ضایعات تبدیل میکند. کارشناسان بر این باورند که سالانه بیش از ۱۰۰ هزار تُن برنج در مرحله فرآوری هدر میرود که این حجم از اتلاف، مستقیماً ناشی از عدم نوسازی و بهکارگیری تکنولوژیهای نوین در صنعت شالیکوبی است.
مدیریت علمی مراحل تولید برای کاهش ضایعات برنج
کیفیت برنج نه فقط در کارخانه، بلکه از دل مزارع آغاز میشود. برای به حداقل رساندن ضایعات، توجه به نکات زیر در چرخه تولید ضروری است:
مدیریت تغذیه گیاه و مصرف متعادل کودهای شیمیایی، بهویژه کودهای پتاسه و سیلیکاته، نقش مهمی در افزایش استحکام دانه و مقاومت در برابر تنشهای محیطی و وِرس (خوابیدگی بوتهها) دارد.
کنترل دقیق رطوبت شلتوک و انتقال سریع آن به واحدهای خشککن، مانع از ترکخوردگیهای مویی دانه میشود؛ ترکهایی که در ظاهر دیده نمیشوند اما در هنگام تبدیل، عامل اصلی شکستن و هدررفت محصول هستند.
تأخیر در فرآیندهای پس از برداشت، مانند رها کردن محصول مرطوب در برابر آفتاب یا نوسانات شدید دما در خشککنها، نهتنها کیفیت پخت را کاهش میدهد بلکه زمینه را برای ایجاد ضایعات فرآیندی فراهم میکند. در نهایت، نوسازی کارخانههای شالیکوبی با استفاده از ماشینآلات دقیق و اتوماسیون، همراه با آموزش مستمر بهرهبرداران، کلید اصلی برای حفظ دسترنج کشاورزان و تقویت بهرهوری ملی در صنعت برنج کشور است.
مطالب مرتبط
- واریز معوقات بازنشستگان تامین اجتماعی در گیلان به پایان رسید
- تولید محصولات کشاورزی در گیلان به ۶.۶ میلیون تن در سال رسیده است
- مدیر شرکت تولید جوجه در گیلان به دلیل تخلفات مالی به پرداخت ۲۱ میلیارد ریال محکوم شد
- تولید محصولات کشاورزی در گیلان به ۶.۶ میلیون تن در سال رسیده است
حمیدرضا گیلانی روزنامهنگار، مدیر رسانه و مدیرمسئول و سردبیر پایگاه خبری دیارگیل است که بیش از ۱۵ سال سابقه فعالیت حرفهای در حوزه خبرنگاری، مدیریت رسانه و پوشش اخبار استان گیلان دارد.
وی دارای کارشناسی ارشد علوم ارتباطات اجتماعی از دانشگاه تهران و کارشناسی روزنامهنگاری از دانشگاه صداوسیما است و در زمینه اخبار سیاسی، اجتماعی و فرهنگی گیلان، گردشگری، محیط زیست و مسائل منطقهای شمال ایران فعالیت میکند.
گیلانی از سال ۱۳۹۴ با تأسیس پایگاه خبری دیارگیل، فعالیت خود را در حوزه رسانههای محلی ادامه داده و در طول این سالها در تهیه گزارشهای خبری و تحقیقی درباره مسائل شهری، محیط زیست، میراث فرهنگی و مطالبات مردم استان گیلان نقش داشته است. رویکرد حرفهای او بر دقت در انتشار اخبار، بررسی منابع و انعکاس مسائل و مطالبات منطقهای استوار است.