اخرین آپدیت در خرداد 21, 1405 توسط حمید رضا گیلانی
نخستین دکترای زبان و ادبیات فارسی ایران که امانتداری ادبی او باعث شد علامه دهخدا حاصل ۳۰ سال تحقیق خود را در اختیارش بگذارد و نیما یوشیج نیز سرایش‌هایش را به او بسپارد، همچنان الگوی پژوهشگران ایرانی است.
به گزارش خبرنگار ما، شادروان دکتر محمد معین در نهم اردیبهشت ۱۲۹۷ در محله زرجوب شهر رشت چشم به جهان گشود. او که در کودکی و طی سه روز، هر دو والد خود را در اثر بیماری حصبه از دست داد، زیر نظر جد پدریاش «محمدتقی معین‌العلماء» پرورش یافت.
از مکتبخانه تا نخستین دکترای ادبیات فارسی
معین‌العلماء که خود شخصیتی محبوب و مورد احترام بود، سرپرستی محمد شش ساله و علی چهار ساله را بر عهده گرفت. محمد را ابتدا به مکتبخانه «میرزا غلامرضای تهرانی» فرستاد و سپس با همت او، همان مکتبخانه به دبستانی نوین تبدیل شد. محمد با استعداد سرشار خود، دوره شش ساله ابتدایی را در دو سال به پایان رساند.
وی برای ادامه تحصیل به تهران رفت و پس از پایان دوره دبیرستان در دارالفنون، وارد دانشکده ادبیات دانشسرای عالی شد. در سال ۱۳۲۱، جلسه دفاع از پایان‌نامه دکتری او با عنوان «مزدیسنا و تأثیر آن در ادبیات پارسی» با حضور ملک‌الشعرا بهار، تدین و پورداود برگزار شد و او به عنوان نخستین دکترای ادبیات فارسی ایران شناخته شد.
امانتداری ادبی که دهخدا را مجاب کرد
دکتر معین به معنای واقعی کلمه، امین بود. اگر کلمه‌ای از شاگرد یا کسی می‌شنید، حتی اگر گوینده با تلفظ غلط ادا می‌کرد، دنبال درست آن کلمه می‌رفت و صحیح آن را ثبت می‌کرد و نام گوینده را جزو منابع می‌آورد. در مقدمه فرهنگ معین ده‌ها نام ذکر شده و در نوشته‌های ایشان همیشه نام منابع دیده می‌شود.
این امانتداری ادبی بود که باعث شد علامه دهخدا آنچه را طی ۳۰ سال به صورت فیش تهیه کرده بود، در اختیار دکتر معین قرار دهد. از آغاز سال ۱۳۲۴ که طبع لغتنامه دهخدا در مجلس شورای ملی شروع شد، دکتر معین به همکاری با او برگزیده شد. بنا به تأکید «علامه قزوینی» که به دکتر معین گفت «خواهشی از تو دارم که در انجام آن اصرار می‌ورزم. با دهخدا همکاری کن…» دکتر معین نیز چنین کرد و تا آخرین لحظات حیات دهخدا در کنار او ماند.
وصیت نیما یوشیج؛ آثارم را فقط به دکتر معین بسپارید
در سال ۱۳۳۸، نیما یوشیج، پدر شعر نو ایران، درگذشت. طبق وصیت او، کار بررسی و نشر اشعار نیما به دکتر معین محول شد. نیما در وصیت‌نامه خود نوشت: «بعد از من هیچکس حق دست زدن به آثار مرا ندارد به جز دکتر معین. اگرچه او مخالف ذوق من باشد. دکتر محمد معین حق دارد…»
دکتر معین با وجود برنامه سنگین و کمبود وقت، به این وصیت به بهترین وجه عمل کرد و کتاب‌های «افسانه و رباعیات نیما» و «ماخ اولا» را منتشر کرد.
میراث ماندگار؛ از فرهنگ معین تا دستور زبان فارسی
دکتر معین طی بیست سال، نزدیک به یک میلیون و ۳۰۰ هزار فیش تهیه کرد و آنها را در فرهنگ معین به ثبت رساند. او در نشان دادن طرز تلفظ کلمه‌ها، از حروف خط آوانگار بین‌المللی «فونتیک» استفاده کرد که امروز در اغلب فرهنگ‌های جهان رایج است.
همچنین او طی نه سال، یادداشت‌های دستوری خود را تدوین و در پنج رساله منتشر کرد که نه تنها شامل دستور زبان فارسی، بلکه مشتمل بر نکات دستور تطبیقی، تاریخچه دستور زبان فارسی و نکات مربوط به انشا و املای فارسی است.
دکتر محمد معین در سیزدهم تیرماه ۱۳۵۰ پس از چهار سال اغما ناشی از عارضه مغزی، دیده از جهان بربست و در سال ۱۳۵۱ عنوان «استاد ممتاز» از طرف دانشگاه تهران به او اعطا شد.
حمیدرضا گیلانی روزنامه‌نگار، مدیر رسانه و مدیرمسئول و سردبیر پایگاه خبری دیارگیل است که بیش از ۱۵ سال سابقه فعالیت حرفه‌ای در حوزه خبرنگاری، مدیریت رسانه و پوشش اخبار استان گیلان دارد.
وی دارای کارشناسی ارشد علوم ارتباطات اجتماعی از دانشگاه تهران و کارشناسی روزنامه‌نگاری از دانشگاه صداوسیما است و در زمینه اخبار سیاسی، اجتماعی و فرهنگی گیلان، گردشگری، محیط زیست و مسائل منطقه‌ای شمال ایران فعالیت می‌کند.
گیلانی از سال ۱۳۹۴ با تأسیس پایگاه خبری دیارگیل، فعالیت خود را در حوزه رسانه‌های محلی ادامه داده و در طول این سال‌ها در تهیه گزارش‌های خبری و تحقیقی درباره مسائل شهری، محیط زیست، میراث فرهنگی و مطالبات مردم استان گیلان نقش داشته است. رویکرد حرفه‌ای او بر دقت در انتشار اخبار، بررسی منابع و انعکاس مسائل و مطالبات منطقه‌ای استوار است.